[VEB]
Tiu ĉi paĝo estas parto de la
"Virtuala Esperanto-Biblioteko" en TTT.

La Virtuala Esperanto-Biblioteko: Demandoj kaj Respondoj

  1. Kio estas la Virtuala Esperanto-Biblioteko?
  2. Kio estas "fako" en VEB?
  3. Kion faras VEB-fakestro?
  4. Kion fari se fako tro kreskas?
  5. Kion fari se fakestro ĉesas?
  6. Kie estu la precizaj limoj inter la fakoj?
  7. Ĉu eblas uzi VEB per nura retpoŝto?
  8. Kiel mi povas kontribui al VEB?
  9. Dankoj!

Kio estas la Virtuala Esperanto-Biblioteko?

VEB estas la tuto de Esperanto-materialo en la Reto - organizita kaj ligita tiel ke oni rapide kaj fidinde trovos la deziratajn informojn.

Multe da Esperanto-materialo jam ekzistas en la Reto, sed estas ofte malfacile trovebla, ĉar tro multe da laboro okazas sen iu kunordigado. La esperantaĵoj en TTT kreskas kaj kreskas - kaj ju pli ili kreskas, des pli malfacile fariĝas scii, en kiu loko aŭ ĉe kiu homo en la reto oni serĉu bezonatan informon aŭ anoncu novan per-retan servon.

Ne povas unu homo kolekti kaj administri laŭeble kompletan liston pri ĉiuj esperantaĵoj en la Reto - ŝi aŭ li devus labori plentempe nur por teni la liston aktuala. (Fakte la "Flavaj Paĝoj" komenciĝis kiel tia "laŭeble kompleta listo", sed ili jam tro multe kreskis, tiel ke nun necesas diserigi ilin - jen la VEB!)

Se multaj homoj kolektas samtempe, sen kunordigado, ili faras multan nenecesan duoblan laboron. Kiom da listoj de esperantistaj TTT-hejmpaĝoj ekzistas, kiuj ĉiuj provas esti "kompletaj"!

La strukturo de la VEB (vd. sube) ebligas ke:

Kio estas "fako" en VEB?

La Virtuala Esperanto-Biblioteko konsistas el "fakoj" (aŭ "nodoj" aŭ "indeksoj") pri diversaj Esperanto-rilataj temoj. Ĉiu indekso havas unu klare difinitan, ne tro vastan temon. Liston pri la nun ekzistantaj VEB-fakoj kun iliaj fakestroj vi trovas en la VEB-ĉefpaĝo. Ĉiu VEB-fako havu unu "fakestron" kiu kompilas kaj prizorgas la materialon en tiu fako. Unu fakestro povas ankaŭ havi plurajn fakojn. Ĉiuj paĝoj apartenantaj al la VEB povas havi unu komunan emblemon kiu markas la kunligitecon, kaj kompreneble havos hiperligon al la centra indekso kaj ĝeneralaj informoj pri la VEB.

Kompreneble multaj retanoj daŭre tenas siajn proprajn indeksojn kun persona elekto de temoj kaj ejoj. Al tio la VEB ne volas iel ajn malhelpi aŭ konkurenci - privataj paĝoj kaj VEB-paĝoj povas bone kompletigi sin reciproke. Gravas ke por klare difinitaj, ne tro vastaj temoj ekzistu po unu prizorganto kaj unu indekso kiu celas al kompleteco pri ĝuste tiu temo.

Kion faras VEB-fakestro?

VEB-fakestro kolektas, administras kaj publikigas en la reto materialon pri la koncerna fako. Ŝi/li devas havi aliron al retfonto kia ekz-e TTT-ejo aŭ FTP-ejo por tie disponigi la materialon. La materialo ne nepre devas troviĝi en la VEB-fako mem; ekz-e kiam ekzistas iu grava aŭ interesa kolekto rilate la koncernan fakon ekster VEB, tiam la VEB-fako prefere havu referencon al tio.

La fakestro provas teni la materialon laŭeble aktuala kaj kompleta. Tio estas: ĉio kio rilatas al la temo de unu fako estu atingebla (rekte aŭ nerekte) per tiu indekso. Kompreneble tio ne signifas ke ĉiu fakestro devas ĉiutage legi la retnovaĵojn dum tri horoj, nur por ekscii ĉu aperis novaj eroj por ĝuste ŝia/lia fako (eĉ se eble iuj fakestroj tion libervole farus). La sola postulo por ĉiu fakestro estas ĉiam strebi al kompleteco pri la koncerna fako, kio postulas minimume ke oni regule legu kaj prilaboru sian retpoŝton kun sciigoj pri novaĵoj en la koncerna fako.

Ĉiu fakestro decidas mem kiel plej bele / rapide / alloge prezenti la informojn en sia fako. Ekzemple TTT-paĝo povas enhavi formularion per kiu aliaj informofertantoj povos mem enskribi siajn informojn.

Notu! Ne ĉiu ret-aktivulo menciita en la VEB-ĉefpaĝo ĝis nun estas jam oficiale VEB-fakestro, kiel priskribite en ĉi tiu teksto. La tuta ideo pri VEB nur ĵus naskiĝis. Mi tamen esperas ke tiuj aktivuloj kiuj jam nun prizorgas iun specifan fakon ankaŭ volontulos por fari tion kiel VEB-fakestro.

Kion fari se fako tro kreskas?

Kiam unu fako fariĝas tro granda, tiam oni povas dividi ĝin en du aŭ pli da novaj (sub)fakoj de superrigardebla grandeco. La sama fakestro povas respondeci pri pluraj (sub)fakoj, aŭ povas laŭplaĉe transdoni iu(j)n (sub)fako(j)n al alia aktivulo.

Kion fari se fakestro ĉesas?

Kiam iu fako vakas (ne troviĝas fakestro por ĝi), la Reto aktive serĉu novan volontulon por ĝuste tiu fako. Por faciligi tion, la fakoj estu ne tro vastaj. Ankaŭ eblas dividi la fakon, se ne troveblas volontulo por la tuto.

Kie estu la precizaj limoj inter la fakoj?

Laŭ mia ideo pri VEB, ĝenerale fakestro mem decidu kie meti la limon. Oni tamen atentu, se oni difinas la limon tiel malvaste ke iuj gravaj temoj restos ekster la fako, tiam oni povas proponi ke tiuj temoj fariĝu aparta fako, por ke ili ne "perdiĝu". La limoj ankaŭ povas esti (kaj tre ofte tute nature tiel estas) tiel vastaj ke oni "kolizias" kun alia fako. Se du fakoj estas tiumaniere proksimaj, tiam la fakestroj interkonsentu pri plej bona divido.

Ekzemple sciencaj terminaroj nature apartenas kaj al la fako "scienco" kaj al "vortaroj". Eblas havi ilin en ambaŭ fakoj (kaj la fakestroj informu sin reciproke pri novaĵoj, por konservi aktualecon kaj kongruecon). Aŭ oni povas, ekz-e, krei apartan fakon kiu estu subfako de ambaŭ. Ĉiukaze estas rekomendinde meti reciprokajn referencojn inter parencaj fakoj.

Ĉu eblas uzi VEB per nura retpoŝto?

Jes! Sendu al <w3mail@gmd.de> mesaĝon kun la enhavo:
get http://www.esperanto.net/veb/
kaj vi ricevos la centran VEB-indekson per retpoŝto. Sammaniere vi povas mendi ĉiujn aliajn VEB-fakojn, kies adresojn vi trovos en la centra VEB-indekso.

(Informo el la dosiero "Retumi retpoŝte", kiu ankaŭ estas trovebla en VEB.)

Kiel mi povas kontribui al VEB?

Dankoj!

Korajn dankojn al: Reen al la VEB-ĉefpaĝo
Lasta ŝanĝo - 2004-03-08, Xavier Godivier